January 26, 2020

Vanochtend telden P. en ik de tuinvogels voor de Nationale Tuinvogeltelling. We begonnen om even na half elf en telden zowel in de voor- als in de achtertuin. Dit is onze score:

ekster - 2

huismus - 26

koolmees - 5

merel - 1

pimpelmees - 3

roodborst - 2

sperwer - 1

Vogels die we niet telden, de grote afwezigen, waren de grote bonte specht, de lijster, het winterkoninkje, Vlaamse gaai en de vinken. En zowel de hout- als de tortelduiven kwamen niet opdagen in ons tel-halfuurtje. 

Sperwer

Tijdens het vogels tellen kwam er wel zomaar een sperwer - een mannetje - op bezoek (Accipiter nisus)! Hij bleef zeker vijf minuten op de uitkijk zitten in de esdoorn; het lukte P. zelfs om 'm op de foto te zetten. Zijn onverwachte verschijning ging wél ten koste van onze vogeltelling. De vogels sloegen ogenblikkelijk op de vlucht bij het zien van de roofvogel. Ze lieten zich een poosje niet zien en ook niet horen, het werd opeens muisstil. Zelfs de mussen stopten met tsjilpen in de coniferenhe...

January 25, 2020

Zaterdagochtend. 'Zullen we nu beginnen met vogels tellen?' vraagt P. na het ontbijt. We staan in de keuken en zagen net vier duiven op het gras landen (drie tortels en één houtduif), op zoek naar eten. 'Oké!' roep ik. We beginnen. Snel zet ik de keukenwekker op 30 minuten, grijp mijn schrijfblok en gris een pen van tafel. 'Hé, ik heb nog geen havermout gestrooid buiten, de merels en de roodborstjes komen daar altijd op af. En de vinken. Die missen we nu!' Ik ben nauwelijks uitgesproken of P. loopt naar de voorraadkast, pakt het pak havermout en loopt ermee naar buiten waar hij begint te strooien. 'Nou jaag je de vogels  weg...' zeg ik. We besluiten te stoppen met tellen - valse start. De volgende dag beginnen we opnieuw. Dan staan we meteen wat vroeger op (en strooien havermout vóór we gaan tellen).

Wat later valt het mussenkoor in de heg abrupt stil. Er is geen vogel te bekennen, zelfs de mezen zijn weg; wat is er aan de hand in de tuin? Ik loop naar het...

January 21, 2020

Het is de tijd van de toverhazelaars (Hamamelis)! Toverhazelaars zijn schitterende struiken die in de winter bloeien. De smalle, lintvormige bloemblaadjes verschijnen op de nog kale twijgen en trekken zich niets aan van de kou (bloeiperiode: december - maart). Heb je al toverhazelaars zien bloeien in tuinen of in het park? Misschien heb je er zelf wel eentje in de tuin staan?! 

De toverhazelaar in onze achtertuin (Hamamelis x intermedia 'Ruby Glow'?) bloeit nu volop met bruinrode bloemen. Heel bijzonder. Elke dag loop ik er even heen om de bloemen van dichtbij te bewonderen, want van 'n afstandje zie je ze niet zo goed.

De toverhazelaar in de voortuin, die net begint te bloeien, heeft gele bloemen en die vallen veel meer op. Vooral tegen een donkere achtergrond komen ze goed uit. Ik blogde hier al eerder over: ik dacht een 'Pallida' te hebben gekocht (Hamamelis x intermedia 'Pallida'), was hier zelfs specifiek naar op zoek, maar dat blijkt niet het geval. De bloemen van een echte '...

January 19, 2020

Tot nu toe was het een zachte winter. Er begint al van alles te bloeien. De laatste jaren waren de eerste sneeuwklokjes soms al in december te zien. Vroeger was dat pas rond half januari het geval. De natuur is een maand eerder. 

Hier in de tuin zijn de koolmezen al begonnen met roepen en zingen. De vinken heb ik nog niet gehoord. Ken je het geluid dat een vink maakt? Ze hebben een luide zang met aan het eind de kenmerkende 'vinkenslag'. Dat is een dalende notenreeks, met als slot een korte verhoging in tonen. In elke streek in Europa klinkt de vinkenslag weer anders, maar de algemene structuur blijft ongeveer hetzelfde.

Jonge vinken beginnen meestal in februari met het oefenen van hun liedjes. Misschien dat ze dit jaar wel eerder beginnen en al eind januari te horen zijn?

Onomatopeeën

De vink (Fringilla coelebs) roept zijn eigen naam, 'pinkpink!, al is dat niet onmiddellijk te herkennen. Dat komt omdat de v van vink vroeger een f was (zoals dat in het Engelse 'finch'...

January 16, 2020

We zitten al weer in de tweede helft van januari! Het is al merkbaar langer licht en het wordt nu pas rond 17:00 uur donker. De vogels zijn al weer begonnen met zingen! Deze drang ontstaat door veranderingen in de lichtintensiteit. Sommige vogels hoor je het hele jaar zingen, zoals de roodborst (Erithacus rubecula), maar het hoogtepunt van hun zang ligt in maart-april. Ook de roodborst vrouwtjes zingen, vooral in de herfst als ze een eigen territorium gaan innemen. Roodborsten zingen soms zelfs midden in de nacht, bij volle maan of bij genoeg licht van straatlantaarns.

De boomklever (Sitta europaea) is een vogel die je al vroeg in het jaar kunt horen, zo nu en dan al vanaf december. De heggenmus (Prunella modularis) begint zelfs al rond kerst. 

Hier in de tuin zitten veel koolmezen. De koolmees (Parus major) kun je soms ook al in december horen maar zingt vooral vanaf half februari. 

Roep of zang 

Vogelgeluiden zijn in te delen in roep of zang. Het komt er in de prakti...

January 15, 2020

Ben jij een plantenliefhebber? Misschien heb je dan wel meegedaan met het tellen van bloeiende planten. FLORON en Tuintelling.nl riepen mensen op om door te geven welke planten er in bloei stonden tussen Eerste Kerstdag 2019 en 3 januari jl. Een uur speuren naar in de winter bloeiende plantjes tijdens het maken van 'n wandeling of een rondje door de tuin.

Er werden in totaal 571 wilde - of verwilderde plantensoorten in bloei waargenomen, dat is ongeveer een derde van alle Nederlandse wilde planten.

Dit was de top 10:

  1. Madeliefje (Bellis perennis)

  2. Straatgras (Poa annua)

  3. Vogelmuur (Stellaria media)

  4. Klein kruiskruid (Senecio vulgaris)

  5. Paarse dovenetel (Lamium purpureum)

  6. Paardenbloem (Taraxacum officinale)

  7. Herderstasje (Capsella bursa-pastoris)

  8. Duizendblad (Achillea millefolium)

  9. Witte dovenetel (Lamium album)

  10. Gewone melkdistel (Sonchus oleraceus)

Dit zijn allemaal soorten die het grootste deel van het jaar of het jaar rond bloeien. In zachte...

January 10, 2020

Och. Ik zag er zo naar uit, naar een wolk van heerlijk geurende roze bloemetjes, middenin de winter! Naar bloemen van de sneeuwbal (Viburnum x bodnantense). De roze bloempjes zitten in clusters aan de takken en bloeien op het nog kale hout. Dat is een mooi gezicht, vooral als er maar weinig andere planten bloeien. Dus zette ik vorig jaar een sneeuwbal naast de schutting bij het terras. Ik weet niet meer om welke variëteit het gaat. In ieder geval valt de bloei me tot nu toe nogal tegen; de sneeuwbal staat zeer waarschijnlijk te donker of het is misschien een Viburnum x bodnantense 'Charles Lamont'; de bloei van deze sneeuwbal begint later in de winter, rond januari.

Er bestaan meer dan 150 soorten Viburnum die allemaal een hoge sierwaarde hebben. Twee soorten hiervan zijn bij ons inheems: de Gelderse roos (Viburnum opulus) en de wollige sneeuwbal (Viburnum lantana). Naast mooie bloemen krijgen ze in de herfst ook nog mooie rode en zwarte bessen, waar de vogels dol op zijn.

Onder d...

January 6, 2020

In het weekend ontdekte ik het eerste sneeuwklokje in de border naast de appelboom. Weliswaar nog stijf in knop, maar het is er. De lente komt eraan!

Zo aan het blad te zien is het een breedbladig - of groot sneeuwklokje (Galanthus elwesii) of een variëteit hiervan. Het breedbladig sneeuwklokje komt oorspronkelijk uit Turkije en de Balkan en bloeit een aantal weken tot een maand eerder dan het gewone sneeuwklokje (Galanthus nivalis). Bij zachte winters soms al in december.

Welk sneeuwklokje is het?

Een paar decennia was het identificeren van sneeuwklokjes nog wel te doen. Veel sneeuwklokjes stamden rechtstreeks af van een bepaalde soort. Maar er kwamen en komen steeds meer cultivars bij, van onbekende herkomst. Er zijn nog maar een paar mensen in de wereld die alle sneeuwklokjes kunnen benoemen.

Bij het identificeren van sneeuwklokjes zijn er een aantal dingen waar je op moet letten om de meest voorkomende sneeuwklokjes op naam te brengen:

  1. de kleur van het blad

  2. de bree...

January 3, 2020

Van H., mijn 'far away friend' uit Engeland, kreeg ik voor de kerst een schattig kannetje met blauwe druifjes bollen (Muscari armeniacum 'Peppermint'). De bloemen van Muscari 'Peppermint' zijn  zachtblauw en krijgen een mooie witte top. De planten zijn stevig, ruiken lekker en kunnen goed verwilderen.

Het leek me leuk om het kannetje met bollen nu, begin januari in de vensterbank te zetten en zo alvast wat lente in huis te halen! Maar zo bleek het niet te werken. In de instructies stond in vet gedrukte letters onder de kop  'IMPORTANT' dat je voor het beste resultaat de bollen vóór eind januari moet planten en ze daarna tenminste 10 weken (...) op een koele, donkere, plek (5-10 ℃) met goede ventilatie moet bewaren. Dit opdat de wortels zich goed kunnen ontwikkelen en om mooie bloemen te krijgen.

De kan staat nu in de schuur en ik heb keurig in mijn agenda genoteerd wanneer het kannetje naar binnen mag, naar de vensterbank: vrijdag 13 maart. 

Wil je nu al wat lente op d...

January 1, 2020

Het nieuwe jaar is van start gegaan met een dichte mist en die hangt er nog steeds. Het lijkt wel of de wereld even buiten de tuin ophoudt te bestaan. Het ziet er een beetje mistroostig uit en nodigt nou niet bepaald uit om de tuin in te gaan.

Ik loop alleen even het terras op om '2020' te buigen van de sterretjes die we gisteren afstaken. Heel erg wennen, dat getal, vind je ook niet?

Het nieuwe jaar is een feit maar het nieuwe tuinseizoen, wanneer alles weer lekker aan de groei gaat, laat nog even op zich wachten, al komen hier en daar de neuzen van de bloembollen voorzichtig boven de grond.

Straks, zoals elk jaar, zal het breedbladige sneeuwklokje (Galanthus elwesii) het nieuwe tuinjaar inluiden! Het bloeit zo'n drie weken eerder dan het gewone sneeuwklokje (Galanthus nivalis). Maar zover is het dit jaar nog niet. Tot die tijd is het afzien voor mij. Zoals elk jaar heb ik de zon nodig om de batterij weer op te laden. Nu heb ik nergens zin in en ben niet vooruit te branden. H...

Please reload