Hulst

December 14, 2017

Soms ontdek ik in de tuin een piepklein 'hulstje' (Ilex aquifolium). Ik houd van hulst. Is het niet prachtig? Met z'n glanzend, wintergroene blad zorgt de hulst in de winter voor leven in de tuin. En de vogels zijn dol op de rode bessen. Hulst is inheems en het is de enige groenblijvende loofboom die van nature voorkomt in de Benelux. De boom groeit vooral voor in beuken- en eikenbossen en verdraagt zure grond. De hulst is bekend om zijn glanzend groene, leerachtige blad met puntige en stekelige randen. 

Hulst groeit langzaam maar kan wel tot 10m hoog worden en wordt soms wel een paar honderd jaar (!) oud. De hulst is tweehuizig; de mannelijke en vrouwelijke bloemen komen op verschillende planten voor. Er bestaan dus zowel mannelijke als vrouwelijke hulstplanten. Tegenwoordig worden er ook tweeslachtige planten gekweekt. Bessen vind je aan de vrouwelijke of aan de tweeslachtige hulst. De kleine, witte bloemen verschijnen in mei.

Men plantte vroeger hulst dichtbij huizen, omdat men geloofde dat hulst beschermde tegen boze geesten, heksen en blikseminslag. Bij de Kelten en Germanen was de hulst een heilige boom die werd vereerd. Het omkappen van hulst bracht ongeluk.

Hulst is sinds eeuwen een geluksbrenger. De Romeinen vierden in het oude Rome de Saturnaliën ter ere van de god Saturnus. Het feest begon op 17 december en duurde drie dagen. De Saturnaliën hadden veel weg van Kerstmis (met onder andere een banket, het dragen feestkleding en het geven van geschenken). Een van de méést opvallende gewoonten van de Saturnaliën was dat de rollen slaaf – meester omgekeerd werden; slaven werden bediend door hun heren! Ook was het was gebruik om dan je vrienden een takje hulst te sturen om elkaar alle goeds te wensen.

Hulst wordt al eeuwen bij verschillende culturen gebruikt bij midwinterfeesten; de boom staat dan symbool voor bescherming en de komst van de nieuwe lente. Met de opkomst van het Christendom werden oude, heidense gebruiken verweven in nieuwe tradities. Met de stekels van de hulst als symbool voor de doornenkroon van Christus en de rode bessen die symbool stonden voor het bloed van Christus werd het in huis halen van hulst een kersttraditie. Wél bleef het oude, heidense gebruik bewaard dat je de takjes na 12 dagen uit huis moet halen en niet moet verbranden, omdat anders de gevangen boze geesten weer vrij zouden komen...

 

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload