Aanwaaier

August 16, 2018

Kun jij ook zo genieten van bijzondere planten in de tuin die vanzelf komen aanwaaien? Ik heb het natuurlijk niet over de Japanse duizendknoop...dat is weer een ander verhaal. In onze vorige tuin verschenen er opeens Italiaanse aronskelken (Arum italicum) bij de schutting, met prachtig gemarmerd blad en later in het jaar knaloranje bessen aan de stengels. Ze kwamen met vogelpoep mee. Vogels zijn gek op de bessen.

Hier in de tuin staan er nu grote planten met een stevige, rechtopstaande bloemstengels en witte bloemknoppen. De bloemen veranderen later in, bessen van de karmozijnbes. Want dat zijn het volgens mij. Oosterse karmozijnbes (Phytolacca esculenta), om precies te zijn.

Er komen twee soorten voor in Nederlandse en Belgische tuinen: de oosterse- en de westerse karmozijnbes. De oosterse karmozijnbes (Phytolacca esculenta) is ooit meegenomen uit Azië en de westerse - is lang geleden uit Noord-Amerika in Europa ingevoerd en ook verwilderd. Hoewel beide soorten veel op elkaar lijken zijn ze toch best makkelijk van elkaar te onderscheiden: bloemen van de oosterse karmozijnbes zitten aan rechtopstaande bloemstengels en hebben acht meeldraden. De donkerpaarse bessen bestaan uit acht 'partjes'. De plant wordt hoog: 100-200cm. De bloemen van de westerse karmozijnbes hangen in trossen naar beneden en hebben tien meeldraden. De bessen zijn rond en hangen. De westerse karmozijnbes wordt hoger, ruim 200cm. De plant houdt van een plek in de (half)schaduw. De oosterse karmozijnbes doet het zowel in de zon als in de schaduw.

De nog onrijpe, groene bessen van beide soorten karmozijnbes zijn giftig maar zodra ze rijp en donkerpaars gekleurd zijn - een beetje purperachtig, net zoals bramen - zijn ze niet meer giftig. De bessen zijn niet lekker maar vogels eten ze graag. Ook de dikke penwortels zijn giftig voor mens en vee. De karmozijnbes houdt van voedselrijke, vochtige, humusrijke grond, bloeit van de zomer tot in de herfst en sterft in het najaar helemaal af.

Nog even over de Latijnse naam (Phytolacca). Deze is afgeleid van het Griekse 'phyto' of plant en van het Latijnse 'lacca' wat je kunt vertalen met lak of verf. Dat verwijst naar het donkerrode pigment dat de indianen vroeger uit het sap van de rijpe bessen haalden om er hun wol, sieraden en gebruiksvoorwerpen mee rood of paars te kleuren. Ook port en wijn worden gekleurd met het sap van de bessen. 

Ik ben in m'n sas met deze aanwaaier. Volgend jaar staan er vast nog meer in de tuin.

(Bron: Tuinseizoen - Karmozijnbes in de tuin; Kardoen en Karmozijn - Museum Klooster Ter Apel)

 

 

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload