10 Tips - border aanleggen

February 19, 2020

We gaan bij vrienden eten. 'Neem je emmers mee?', appt mijn vriendin E. Ze willen enkele planten kwijt die ik graag wil hebben voor in mijn nieuwe border. Ik zet een paar tuintubs in de auto en we vertrekken.

Daar aangekomen vertelt E. dat ze niet alleen de herfstanemonen - of Japanse anemonen - eruit wil hebben (Anemone spp.), maar ook wat duizendknopen (Persicaris spp.). Dat zint me wel; beide planten zijn prachtige najaarsbloeiers, die prima in mijn nieuwe border naast de oprit kunnen bij de siergrassen, herfstasters en wat struiken.

Ze gaan er moeilijk uit; duizendknopen vormen dichte zodes waar haast niet door te komen is met de spa en de anemonen hebben een penwortel. Na wat stevig spitwerk heb ik ze eruit. Héhé. E. is blij en ik ook.

Inmiddels staan ze in de border. De duizendknopen krijgen knalrode aren en de anemonen hebben roze bloemen, vertelde E. Ze voegen straks mooi wat kleur toe. Maar zover is het nog lang niet.

 

Project

Mijn border is een low budget project. En ook een slow project. Een paar jaar geleden plantte ik wat struiken voor wat meer privacy en hoogte opzij van de oprit (wintergroene sneeuwbal, kardinaalsmuts en later vlinderstruiken). Vorig jaar vroeg ik voor mijn verjaardag planten cadeau om erbij te zetten. Zo zou er langzaam maar zeker een schitterende border ontstaan. De struiken vormen een soort van ruggengraat en daarbij wil ik een combinatie van sterke vaste planten, siergrassen en bolletjes. De planten die erbij komen moeten aansluiten bij wat er al staat en uiteraard ook qua standplaats (halfschaduw; droge grond; veel wind) daar goed kunnen groeien.

Het loopt niet als gepland met de border. Een van de eerste dingen die je doet als je een border aanlegt is het onkruidvrij maken van de grond. Daar kwam het niet van, omdat ik vorig jaar een nare blessure kreeg en lange tijd niet goed kon lopen en bukken. Samen met P. heb ik de cadeau gekregen planten alvast in de grond gezet. En toen kwam de winter. Het gras mag dan mooi het onkruid tegenhouden maar het ziet er nogal slordig uit. Dit is nou niet bepaalde de border die ik voor ogen had.

Mijn low budget border is echter nog lang niet af. Wacht maar! Als het gras eruit is en er meer planten staan - als je dicht plant krijgt het onkruid geen kans - wordt het een heel ander verhaal. Ik houd je op de hoogte.   

Ga je ook een border aanleggen? Het najaar is hier nog steeds de beste tijd voor, al kan het voorjaar ook. 

 

10 tips bij het aanleggen van een border:

  1. Standplaats - Bekijk de plek waar je de border wilt maken. Is er zon, halfschaduw of schaduw? Is de grond droog of nat? Staat er wind of is het beschut? Zoek de juiste planten bij de omstandig- heden die op de plek gelden. 

  2. Sfeer/stijl - Wat voor sfeer wil je creëren in de border? Misschien staan er al bomen en struiken die je wil houden; in dat geval kun je voor 'n stukje bostuin gaan. Is er veel zon? Dan zou je een prairieborder kunnen aanleggen (combinatie van siergrassen met vaste planten). Misschien hou je van natuurlijk en wil je een border waarin planten hun gang mogen gaan en zichzelf uitzaaien (vingerhoedskruid, akelei, Judaspenning, toortsen, papavertjes, etc). Niet elke stijl kan op elke plek! Voor een prairie- of Mediterrane border heb je bijvoorbeeld veel zon nodig.

  3. Seizoen rond - Kies je planten zo dat er in alle seizoenen wat te beleven valt. Denk aan voorjaarsbloeiende planten (bollen), najaarsbloeiers/bessen/najaarskleuren en winterbloeiers. Er zijn veel planten die er ook uitgebloeid nog aantrekkelijk uitzien (Sedems, zonnehoed, brandkruid, zilverkaars, etc. en bijna alle siergrassen).

  4. Bloemen vs. blad - De (bloem)kleur van een plant is traditioneel een van de belangrijkste eigenschappen maar er zijn ook andere redenen om planten te kiezen. Denk aan de bloemvorm en de zaden of vruchten. Daarnaast is de bladvorm en de textuur van het blad interessant. Bladeren zitten immers langer aan de plant dan bloemen. 

  5. Langbloeiers - Vorm de basis in de border van sterke, langbloeiende vaste planten en maak hiervan grote groepen.

  6. Aantal soorten - Kies niet teveel soorten, dat wordt al gauw druk.

  7. Plantengroepen - Maak niet alle plantgroepen even groot en laat bepaalde groepen planten in de border terugkomen. Dat zorgt voor balans en dat ziet er heel natuurlijk uit.  

  8. Kleurencombinatie - Speel met kleur, maar combineer niet te veel tinten. Dat schept onrust. Beperk je in het aantal kleuren (meer hierover in het volgende tuinstukje).

  9. Opbouw border - De meeste borders hebben een opbouw van laag naar hoog. Vooraan komen de lage bodembedekkers van max. 20 cm hoog; daarachter komt een rij van 50-80 cm. hoge planten. Achteraan komen de hoge planten van ca. 100-140 cm. Als je border tussen je terras en het gazon ligt heb je niks aan zo'n opbouw van laag-middenhoog-hoog. Neem in dat geval lage planten aan de randen en hogere planten in het midden. IJle planten, zoals bijvoorbeeld ijzerhard (Verbena bonariensis) en akeleien (Aquilegia spp.) kunnen ondanks hun hoogte wel vooraan in de border staan. Je kijkt er door- of langsheen en dat geeft een speels effect. 

  10. Beplantingsplan - Een border ontwerpen is niet makkelijk. De border op schaal uit tekenen op ruitjespapier kan hierbij helpen. Neem grote ruitjes, van 1 x 1 cm. Elk ruitje staat bijvoorbeeld voor 25 of 50 cm. Maak eerst een indeling in hoogtes. Verdeel daarna deze vakken weer in kleinere vakken van minimaal 1 ruitje (voor een kleine plant) of meerdere ruitjes (voor plantengroepen of een brede plant). Met kleuren kun je de bloeiperiodes aangeven. Dat gaat zo: Neem 6 kleuren. Elke kleur staat voor een bepaalde periode, van het vroege voorjaar tot en met de winter. Voorbeeld: lichtgroen = vroege voorjaar, donkergroen = voorjaar; roze = begin zomer, paars = zomer; oranje = herfst; blauw = winter. Zo kun je in één oogopslag zien of de border in spé in alle seizoenen aantrekkelijk is.

Ik maakte tot nu toe mijn borders op gevoel. Dat lukt me steeds beter, omdat ik veel tuinen heb gezien met de meest fantastische borders (en een leger aan tuinmannen om de boel tot in de puntjes  te onderhouden). De nodige plantenkennis helpt ook. Je kunt je kennis vergroten of opdoen door veel tuintijdschriften en tuinboeken te bekijken en het internet op te gaan. Duik in de borders! Dat doe ik ook, met heel veel plezier. Het succes komt later wel, in 't geval van mijn tot-nu-toe-niet-zo-heel-erg- succesvolle-low budget border.

 

(Bron: Tuinseizoen)  

Links staan de herfstanamonen, rechts de duizendknoop met nog wat botanische krokusjes ertussen ^ 

Het is nu nog een rommeltje, zo in het gras. Rechts staat de duizendknoop. De anemonen zijn niet goed te zien. Ze kregen schuin achter het middelste dichte polletje siergras een plekje.

De border in spé, van achteraf gezien (vanaf het huis van de buren). Met van links naar rechts: prachtriet (Miscanthus sinensis 'Gracillimus'), duizendknoop (Persicaria spp.) en liguster.

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload